به گزارش شادا، در برنامه پنجساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۳-۱۴۰۷)، بازار سرمایه به عنوان یکی از ارکان اصلی تامین مالی اقتصاد، مسئولیتهای کلیدی بر عهده دارد. وزارت امور اقتصادی و دارایی مکلف است سازوکارهای بازار را اصلاح کند تا حمایت از سهامداران خرد افزایش یابد، مردمیسازی اقتصاد از طریق واگذاری سهام شرکتهای دولتی پیش برود، توسعه شرکتهای سهامی عام پروژه تسریع شود و سهم بازار سرمایه در تامین مالی اقتصاد به حدود ۴۰ درصد برسد. همچنین، تسهیل انتشار اوراق بدهی (ارزی-ریالی) برای تامین مالی بخش خصوصی و هوشمندسازی فرآیندها از تکالیف اصلی است. این برنامه با هدف افزایش شفافیت، کاهش مقررات زائد و تقویت نقش بازار سرمایه در رونق تولید طراحی شده است.
وزیر امور اقتصادی و دارایی، سید علی مدنیزاده، بر تقویت بازار سرمایه تأکید ویژه دارد و در ماههای اخیر، از جمله در آبان ۱۴۰۴، وضعیت بازار را رو به رشد توصیف کرده و اعلام کرده است که برنامههای اصلاحی برای افزایش عمق بازار و سهم تامین مالی ادامه دارد تا مردم بورس را به عنوان گزینه اول پسانداز سرمایههای خود انتخاب کنند.
وی در گفتگوی ویژه خبری دی ۱۴۰۴ نیز بر بسته جامع اقتصادی دولت با محور حمایت از تولید و ثبات بازار تأکید کرده بود. مدنیزاده همچنین در مهر ۱۴۰۴، به آینده بورس ابراز امیدواری کرده و گفته است که هر هزینهای برای بورس پس از چالشهای گذشته در حال بازگشت است. این سیاستها با رویکرد کاهش مقررات زائد و حمایت از بازار سرمایه اجرا میشود تا سهم بورس در تامین مالی اقتصاد افزایش یابد.
بازگشت بورس به مدار
شاخص کل بورس تهران در معاملات اخیر نوساناتی را تجربه کرده اما نشانههای بازگشت به مدار رشد را نشان میدهد. در ۱۰ بهمن ۱۴۰۴، شاخص کل با رشد ۶۵۰۰ واحدی به ۴ میلیون و ۵۹ هزار واحد رسید که این افزایش پس از ریزشهای قبلی رخ داده و عوامل اقتصادی مانند کاهش فشار فروش در آن موثر بوده است.
تامین مالی و رشد منابع از بازار سرمایه
گزارش مدیریت پژوهش سازمان بورس نشان میدهد که در ۹ ماهه ۱۴۰۴، ارزش تجهیز و تامین منابع مالی از بازار سرمایه با ۷۵ درصد رشد نسبت به مدت مشابه سال قبل به ۱,۰۴۸ همت رسیده و حدود ۵۷ درصد عملکرد ۱۲ ماهه سال قبل محقق شده است. ارزش انتشار اوراق مالی اسلامی در این دوره به ۶۴۸ همت رسیده که سهم دولت ۸۷.۶ درصد، بخش غیردولتی ۱۱.۷ درصد و شهرداریها ۰.۷ درصد است. در ۱۰ ماهه، این ارزش با ۵۹ درصد رشد به ۱,۱۴۳ همت رسیده است. ارزش تامین مالی از عرضه اولیه و تاسیس شرکتها ۵۶ همت، افزایش سرمایه از آورده ۵۶۰ همت، از سود انباشته ۱,۳۱۶ همت و از مازاد تجدید ارزیابی ۱,۹۴۸ همت بوده است. این رشد تامین مالی بیانگر نقش فزاینده بازار سرمایه در حمایت از اقتصاد و تولید است.
رکورد تاریخی فروش شرکتهای تولیدی
در همین حال طبق گزارش مدیریت پژوهش سازمان بورس و اوراق بهادار، ارزش فروش (مجموع فروش داخلی و صادراتی) شرکتهای تولیدی عضو بورس تهران و فرابورس ایران در ۱۰ ماه سال گذشته ۳,۹۲۶ همت بوده که این رقم در ۱۰ ماه امسال با ۴۸.۲ درصد رشد به ۵,۸۱۹ همت افزایش یافته است. بیش از ۸۶ درصد فروش شرکتهای تولیدی فعال در بازار سرمایه را فروش داخلی و مابقی را فروش صادراتی تشکیل میدهد. در دی ۱۴۰۴ فروش داخلی حدود ۱۰ درصد و فروش صادراتی ۴۶ درصد نسبت به ماه قبل افزایش یافت. در نتیجه این عملکرد، ارزش فروش ماهانه شرکتها مجموعاً حدود ۱۴ درصد نسبت به ماه آذر افزایش یافته و از ۶۵۲ همت به رقم بیسابقه ۷۴۱ همت رسید. به این ترتیب، رکورد تاریخی جدیدی در ارزش فروش ماهانه شرکتهای مذکور به ثبت رسیده است.
مقایسه عملکرد ۱۰ ماه امسال و سال گذشته نشان میدهد، ارزش فروش کل با ۴۸.۲ درصد رشد از ۳,۹۲۶ به ۵,۸۱۹ همت رسید، این در حالی است که، فروش داخلی از ۳,۴۳۵ همت به ۵,۱۱۹ همت و فروش صادراتی از ۴۹۱ همت به ۶۹۹ همت افزایش یافت. عملکرد شرکتهای فعال در بازار سرمایه در افزایش درآمد فروش موجب شده، ۶,۴۶۳ همت ارزش فروش ثبت شده در ۱۲ ماه منتهی به آذر امسال، با ۵ درصد رشد، به ۶,۷۸۳ همت در پایان دی ۱۴۰۴ افزایش یابد. این رکورد فروش ماهانه، که بالاترین رقم تاریخی است، نشاندهنده بهبود عملکرد شرکتهای تولیدی و نقش بازار سرمایه در رونق اقتصادی است.
همچنین، گزارشهای ماهانه وضعیت بازار سرمایه رشد شاخص قیمت صنایع بورس در آبان ۱۴۰۴ را نشان می دهد.